NASA-in rover „Perseverans“ otkrio je nove dokaze da je drevni Mars možda imao uslove pogodne za život, nakon što su naučnici u uzorcima stena iz kratera Jezero pronašli složena organska jedinjenja ugljenika.
Istraživači su analizirali dva uzorka glinovitih stena iz formacije „Brajt Endžel“ i utvrdili da sadrže stotine organskih ugljeničnih signala. To se opisuje kao najjače takvo otkriće do sada u ovom krateru.
Organski ugljenik je jedan od ključnih sastojaka života na Zemlji i predstavlja osnovu svih poznatih živih organizama. Ipak, naučnici naglašavaju da njegovo prisustvo ne dokazuje da je život na Marsu zaista postojao.
Otkriće, međutim, dodatno jača pretpostavku da je Crvena planeta u dalekoj prošlosti imala hemijske uslove koji su mogli da podrže mikrobni život.
Posebno je značajno to što otkrivena jedinjenja liče na makromolekularni ugljenik, složeni oblik organske materije koji se na Zemlji često povezuje sa veoma drevnim stenama, a ponekad i sa tragovima ranog mikrobnog života.
Naučnici ipak upozoravaju da poreklo ugljenika još nije utvrđeno. On je mogao da stigne na Mars putem meteorita ili kosmičke prašine, da nastane kroz geološke procese bez učešća živih organizama, ili da bude povezan sa nekadašnjom biološkom aktivnošću.
Uz pomoć Ramanovog spektrometra na roveru, istraživači su mapirali raspored ugljenika u stenama. U jednom uzorku organski ugljenik je bio ugrađen u matricu bogatu silikatima, dok je u drugom bio povezan sa karbonatnim i sulfatnim mineralima.
Prema oceni tima, ugljenik je relativno dobro očuvan, što može da znači da je tek nedavno bio izložen uslovima na površini Marsa, ili da je otporan na surovo marsovsko okruženje.
Ovo otkriće dolazi nakon što je rover „Kjuriositi“ u krateru Gejl, udaljenom oko 3.200 kilometara od kratera Jezero, ranije identifikovao organske molekule koji do tada nisu bili viđeni u marsovskim stenama.
Iako su rezultati obećavajući, konačan odgovor o tome da li ova jedinjenja imaju biološko poreklo biće moguć tek posle detaljnih laboratorijskih analiza na Zemlji.
„Perseverans“ već godinama prikuplja i čuva uzorke marsovskih stena u okviru programa povratka uzoraka sa Marsa, ali je sudbina tog programa i dalje neizvesna zbog restrukturiranja i pokušaja smanjenja troškova.
NASA razmatra više načina da uzorke vrati na Zemlju, uključujući upotrebu komercijalnog lendera ili posebne letelice za preuzimanje materijala. Prema ranijim procenama, prvi uzorci sa Marsa mogli bi da stignu na Zemlju između 2035. i 2039. godine.
Tek kada budu ispitani u zemaljskim laboratorijama, naučnici će moći da utvrde da li organska jedinjenja predstavljaju mogući trag drevnog života ili su nastala nebiološkim procesima.
